September

Martyr Monument_1

EN – A new school year starts. The annual market and fun fair is nearing. In my hometown the Centenary of The Great War is ending. Like in 1914, attention will inescapably travel West from now on: Ypres, Marne, Somme, Verdun, Passchendaele appear at the horizon.

In Leuven, the large pictures of the ruins of 1914 have been removed. Nearly one out of eight buildings was purposely burned down – images of these devastations were placed for weeks on the same spot where these calamities happened.

The remembrance concerts are over, too. The new composition by Piet Swerts, ‘The Sack of Louvain’, immediately won the heart of the some thousand listeners on a cold, and later wet, evening. A concert to never forget, although the tribunes stand no longer on the square now, the musicians have left town and only the carillon and the traffic can be heard now.

Some days ago, even ‘Ravaged’ has closed its doors. An impressive exhibition on art and culture in times of conflict, ‘Ravaged’ effortlessly bridged the gap between art and history, between yesterday and today. It wasn’t an easy piece to digest but it offered so much food for thought.

And now? Is this the end? I don’t think so. The wave of remembrance hasn’t lost its power yet – it will continue for months, maybe for years. Thousands of Leuven citizens have discovered what was just beneath the skin of their city: the imprint of those ill-fated August weeks, 1914. The awareness that a war can break your city, your street, your family is not erased that easy. At some places, like the tower of the university library, a permanent exhibition helps to keep the memory alive.

And near the railway station, where citizens were executed, where deportations took place and where people were ordered to leave their city forever, there’s still that monument for the 248 civil martyrs of Leuven. This year, it won back its meaning. Again, people are taking pictures of it.

NL – Het nieuwe schooljaar begint. De jaarmarkt en de kermis staan voor de deur. In mijn stad loopt de eeuwherdenking van de Eerste Wereldoorlog op zijn laatste benen. Zoals in 1914 verplaatst de aandacht zich vanaf nu onontkoombaar naar het westen: Ieper, Marne, Somme, Verdun, Passendale komen in zicht.

De grote foto’s van de verwoesting in 1914 zijn opnieuw uit het straatbeeld verdwenen. Bijna één op acht gebouwen in Leuven werd platgebrand – beelden daarvan stonden wekenlang op de eigenste plek waar dat onheil gebeurde.

De herdenkingsconcerten zijn voorbij. De nieuwe compositie van Piet Swerts, ‘The Sac of Louvain’, boorde zich recht naar het hart van de paar duizend toeschouwers op de koude, en daarna natte, avond. Onvergetelijk, maar op het plein zijn de tribunes nu weg, de musici hebben de stad verlaten, alleen de beiaard en het verkeer laten zich nu horen.

Ook ‘Ravage’ sloot enkele dagen geleden zijn deuren. Een memorabele tentoonstelling over kunst en cultuur in tijden van conflict, die moeiteloos de brug legde tussen geschiedenis en kunst, en tussen gisteren en vandaag. Geen zoete koek, wel veel stof tot nadenken.

En nu? Stopt het nu? Dat denk ik niet. De golfslag van de herdenking zal nog lang nawerken – maanden, wellicht jaren. Duizenden Leuvenaars hebben ontdekt wat net onder de huid van hun stad ligt: de afdruk van die onzalige augustusweken. Het besef dat oorlog op deze stad, deze straat, deze familie kan inhakken is niet zo snel weer uitgegomd. Hier en daar, zoals in de toren van de universiteitsbibliotheek, zorgt een permanente tentoonstelling verder voor een geheugensteuntje.

En aan het station, waar de doden vielen, waar de deportaties gebeurden en de mensen de stad werden uitgedreven, daar staat nog steeds het monument voor de 248 Leuvense ‘martelaren’. Het heeft opnieuw betekenis. Er worden weer foto’s van genomen.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s